Pillenvermaler: welke tabletten u mag vermalen en hoe u dat doet

Voor wie een pillenvermaler handig is

Stel dat uw vader de laatste tijd hoest bij zijn ochtendtabletten, of dat u een half fijngekauwde pil op zijn bord vindt. Hij weigert zijn medicijnen niet, ze gaan gewoon moeilijk naar binnen. Een pillenvermaler maakt van een geschikte tablet poeder dat hij met een lepel zacht eten kan innemen.

Het is een klein, goedkoop hulpmiddel dat in een keukenla of tas past. Lastiger is de vraag welke tabletten u eigenlijk mag vermalen, en dat antwoord komt van de apotheek, niet van de vermaler.

• Iemand die kokhalst, hoest of tabletten in de mond houdt
• Een naaste die thuis de medicijnen voor vader of moeder klaarzet
• Iemand met zwakke of stijve handen die tabletten niet met een lepel kan fijndrukken
• Iemand die meerdere kleine tabletten neemt die de apotheek heeft goedgekeurd om te vermalen

Eerst naar de apotheek: welke pillen mag u vermalen

Niet elke tablet mag vermalen worden. De Specialist Pharmacy Service van de Britse NHS schrijft dat tabletten met gereguleerde afgifte, vaak aangeduid met MR, SR, XL of LA, meestal ongeschikt zijn, en dat maagsapresistente tabletten niet vermalen moeten worden. Wie een tablet met vertraagde afgifte vermaalt, kan de hele dosis in één keer vrijmaken.

Het Amerikaanse Institute for Safe Medication Practices voegt toe dat letters als ER, XR, SR, CR en CD vaak op vertraagde afgifte wijzen, maar dat ook sommige tabletten zonder letters niet vermalen mogen worden. Op Nederlandse doosjes staat ook vaak "retard" of "mga". Neem dus elk doosje mee naar de apotheek en vraag per middel: "Mag ik deze tablet vermalen, of is er een drankje of een kleinere tablet?"

Dezelfde dienst raadt af om cytotoxische medicijnen te vermalen als er een alternatief is, en zegt dat wie vermaalt voorzichtig moet zijn, omdat het poeder ingeademd kan worden of op de huid kan komen. Daarom is een kort lijstje van pillen die niet vermalen mogen worden, door de apotheek voor uw eigen medicijnen opgesteld, meer waard dan welke algemene tabel ook.

• Vraag: "Is dit een tablet met vertraagde afgifte of met een coating?"
• Vraag: "Mag ik het poeder door het eten mengen, en door welk eten?"
• Vraag: "Vermaal ik deze tabletten los of samen?"
• Vraag: "Heb ik bij een van deze handschoenen of een mondkapje nodig?"
• Schrijf elk antwoord op het medicatieoverzicht, zodat iedereen die helpt het volgt

Waar u op let bij een tabletvermaler

Denk aan de persoon die hem elke ochtend gebruikt. De meeste vermalers voor thuis werken door een deksel tegen de bodem te draaien, dus de greep telt het zwaarst. Een brede, geribbelde deksel is makkelijker voor stijve handen dan een kleine, gladde.

Kijk daarna waar het poeder blijft. Een glad maaloppervlak kunt u helemaal leegschudden, zodat de volledige dosis wordt ingenomen. Een opbergvakje is handig voor de tabletten van de dag, en een ingebouwd bekertje helpt onderweg.

• Een greep die de persoon stevig en zonder pijn kan draaien
• Ruimte voor de grootste tablet op het overzicht
• Een gladde binnenkant, zodat er geen poeder in de groeven blijft
• Een opbergvakje als de tabletten mee op pad gaan
• Een snijmesje alleen als de apotheek heeft gezegd dat breken mag

Pillenvermaler en pillensnijder: de twee keuzes naast elkaar

Beide keuzes komen van Ezy Dose, een merk van Apothecary Products. De ene is een eenvoudige draaivermaler met pillenvakje. De andere heeft daarnaast een roestvrijstalen snijmesje en een drinkbekertje, voor wie tabletten zowel breekt als vermaalt.

De gegevens hieronder komen van de pagina's van de fabrikant. Geen van beide pagina's zegt iets over welke medicijnen vermalen mogen worden, dus het antwoord van de apotheek gaat nog altijd voor.

Kort gezegd: Ezy Crush past bij iemand die alleen hoeft te vermalen en iets kleins voor in de zak wil. Cut N' Crush past bij iemand bij wie de apotheek zowel breken als vermalen heeft goedgekeurd, en die ook buiten de deur medicijnen neemt.

• Ezy Crush: draaivermaler, artikel 68255A, met ingebouwd vakje voor maximaal 4 tabletten ter grootte van een aspirine
• Ezy Crush, maten: klein 5,7 x 6 cm (2,25 x 2,375 in), groot 7,3 x 7,6 cm (2,875 x 3 in); het Amazon-aanbod is de kleine
• Deluxe Cut N' Crush: artikel 67750, roestvrijstalen mesje om te snijden, vermaler voor fijn poeder, pillenvakje en drinkbekertje
• Greep: Ezy Crush noemt een makkelijk vast te pakken ontwerp voor mensen met minder handvaardigheid, Cut N' Crush een gevormde greep

Vermalen, mengen en schoonmaken

Vermaal aan een vrije tafel, één dosis tegelijk, vlak voor het innemen. Leg de tablet in de bodem, draai tot u niets meer voelt knarsen en schud het poeder op een lepel. Meng het alleen met eten waar de apotheek mee heeft ingestemd.

ISMP noemt een lepel appelmoes voor tabletten die vermalen mogen worden maar vies smaken. De NHS-dienst wijst erop dat filmomhulde tabletten na vermalen bitter kunnen smaken. Stel dat uw moeder de smaak niet lust: vraag dan eerst naar een drankje voordat u ander eten probeert.

• Geef de hele lepel, zodat de volledige dosis binnenkomt
• Vermaal elke dosis vers, niet uren van tevoren
• Spoel en droog de vermaler na elk gebruik
• Leg het medicatieoverzicht bij de vermaler voor wie komt helpen

Veelgemaakte fouten en wanneer u hulp vraagt

De echte grens is deze: een vermaler maakt een tablet met vertraagde afgifte of een maagsapresistente tablet niet geschikt om te vermalen. Alleen de apotheek of de voorschrijvend arts kan het medicijn aanpassen, vaak naar een drankje of een andere tablet.

Moeite met slikken is ook op zich iets om met de huisarts te bespreken, zeker als niet alleen tabletten maar ook eten hoesten geeft. Een ergotherapeut kan helpen met de greep en de dagelijkse routine. Als iemand zich verslikt en geen lucht krijgt, bel 112.

Let de eerste week goed op. Zit er bij een innamemoment bij en kijk of de hele lepel makkelijk doorgaat. Vraag: "Is de smaak te doen, en is het niet te veel?", en neem het antwoord mee naar de apotheek.

• Een tablet met retard, mga, SR, XL of CR op het doosje vermalen zonder het te vragen
• Meerdere vermalen medicijnen door een grote kom eten mengen
• Poeder in de vermaler laten zitten, zodat een deel van de dosis wordt gemist
• Voor de hele week vooruit vermalen